آشنایی با پنیسیلینها؛ از کشف تا باورهای نادرست رایج
از زمان کشف بزرگ قارچ Penicillium و تولید نخستین آنتیبیوتیک دنیا، جان میلیونها انسان در سراسر جهان نجات یافته است. پنیسیلینها یکی از اولین و مهمترین دستههای دارویی آنتیبیوتیک به شمار میروند و اساس تولید بسیاری از داروهای ضدباکتریایی امروزی را تشکیل میدهند.
با گذشت زمان، ساختار اولیه پنیسیلینها تغییر و توسعه یافت و گروههای مهمی مانند سفالوسپورینها، کرباپنمها و سایر بتالاکتامها بر پایه همین کشف ارزشمند سنتز شدند.
در این مقاله از وبسایت داروخانه، قصد داریم با این گروه دارویی مؤثر بیشتر آشنا شویم و چند باور اشتباه رایج درباره پنیسیلینها را بررسی کنیم.
پنیسیلین چیست و چگونه عمل میکند؟
پنیسیلینها دستهای از آنتیبیوتیکها هستند که با تخریب دیواره سلولی باکتریها، باعث نابودی آنها میشوند. این گروه دارویی سالهاست که برای درمان انواع عفونتهای باکتریایی مانند عفونتهای پوستی، ریوی، گلو، سینوس و برخی عفونتهای خونی استفاده میشود. به دلیل گستردگی و اثربخشی بالا، پنیسیلینها همچنان از پرمصرفترین آنتیبیوتیکها در نسخههای پزشکی هستند.
۵ باور اشتباه درباره پنیسیلینها
اشتباه ۱: اگر یکبار تست پنیسیلین انجام دادم، دیگر نیازی به تست مجدد نیست.
یکی از رایجترین تصورات نادرست این است که انجام یک تست پنیسیلین برای همیشه کافی است. در حالیکه بدن انسان ممکن است در هر دوره زمانی حساسیت جدیدی نسبت به داروها پیدا کند. به همین دلیل، پیش از هر نوبت مصرف پنیسیلین، انجام تست ضروری است تا از بروز واکنشهای حاد مانند شوک آنافیلاکسی و واکنشهای خفیفتر حساسیتی پیشگیری شود.

اشتباه ۲: پنیسیلینها فقط تزریقی هستند.
برخی افراد بر این باورند که پنیسیلین فقط به صورت تزریقی وجود دارد. اما این تصور غلط است. پنیسیلینها یک گروه گسترده دارویی هستند که هم به شکل تزریقی و هم خوراکی در دسترساند. از معروفترین انواع خوراکی میتوان به آموکسیسیلین اشاره کرد که در درمان عفونتهای تنفسی و گوش، بسیار کاربرد دارد.

اشتباه ۳: پنیسیلین در درمان سرماخوردگی و آنفلوانزا مؤثر است.
پنیسیلین و سایر آنتیبیوتیکها فقط بر عفونتهای باکتریایی اثر دارند و هیچ کاراییای در برابر ویروسها ندارند. سرماخوردگی و آنفلوانزا هر دو بیماریهای ویروسی هستند و استفاده از آنتیبیوتیک در این موارد نهتنها کمکی نمیکند، بلکه میتواند باعث مقاومت دارویی و عوارض گوارشی شود. بنابراین مصرف خودسرانه پنیسیلین برای درمان بیماریهای ویروسی کاملاً اشتباه است.

اشتباه ۴: تست پنیسیلین را میتوان همزمان یا بلافاصله بعد از تزریق کورتون انجام داد.
پزشکان و کادر درمان باید دقت کنند که پیش از انجام تست پنیسیلین، از تزریق داروهای کورتونی مانند دگزامتازون، بتامتازون، پردنیزولون و تریامسینولون خودداری شود. این داروها میتوانند واکنش بدن را سرکوب کنند و نتیجه تست را غیرقابل اعتماد سازند. بنابراین، مصرف یا تزریق کورتون باید بعد از انجام تست انجام شود.

اشتباه ۵: فِلِمینگ کاشف داروی پنیسیلین بود.
بسیاری تصور میکنند که الکساندر فلمینگ داروی پنیسیلین را کشف و تولید کرد. اما واقعیت کمی متفاوت است.
در سال ۱۹۲۸، فلمینگ بهصورت کاملاً تصادفی خاصیت ضدباکتریایی قارچ پنیسیلیوم را کشف کرد. اما او نتوانست این ماده را به شکل دارو تولید کند. حدود ده سال بعد، تیمی از پژوهشگران دانشگاه آکسفورد موفق شدند از این کشف اولیه، آنتیبیوتیکی مؤثر به نام پنیسیلین G (بنزیلپنیسیلین) بسازند و آن را وارد عرصه درمان کنند. این موفقیت نقطه عطفی در تاریخ پزشکی شد.
سخن پایانی
پنیسیلینها از مهمترین آنتیبیوتیکهای تاریخ بشر هستند و در جنگ جهانی جان میلیون ها انسان را نجات داد این دارو همچنان نقش حیاتی در درمان عفونتهای باکتریایی مهم دارند. شناخت درست این گروه دارویی و پرهیز از باورهای اشتباه و متعاقبا مصرف نا به جای آن، به بیماران و کادر درمان کمک میکند مصرف صحیح و ایمنتری داشته باشند و این آنتی بیوتیک را برای نسل های آینده حفظ کنند.
برای آشنایی با سایر داروها، راهنمای مصرف ایمن آنتیبیوتیکها و جدیدترین مطالب دارویی، میتوانید مقالات دیگر وبسایت داروخانه را دنبال کنید.
سایر مقالات در مجله دارویی
منابع:
https://www.cdc.gov/antibiotic-use/hcp/clinical-signs/index.html



